Miliardowe długi i kryzys firm transportowych. Co ujawnia badanie Rzetelnej Firmy?
- 07.07.2025
- Nowydostawczy.pl
Co druga firma transportowa nie planuje w tym roku rozwoju. Co blokuje polskie przedsiębiorstwa? Wysokie ceny paliw to tylko jeden z problemów sektora TSL.
Krajowy Rejestr Długów (KRD), przyznający certyfikat “Rzetelna Firma” przeprowadził w ostatnim czasie badanie “Problemy i wyzwania firm transportowych”. Badanie wykazało, że co druga firma transportowa nie planuje rozwoju w tym roku. Najważniejszymi barierami dla polskich przedsiębiorstw jest wzrost kosztów utrzymania floty, niższe stawki zleceń oraz wysokie ceny paliw i opłat na autostradach. Problemem dla przewoźników są również pensje płacowe kierowców, zmiany w przepisach oraz obecne zadłużenie, sięgające 1,3 mld zł.
Czytaj więcej
Jak wskazują dane Krajowego Rejestru Długów, zadłużenie firm należących do sektora TSL (Transport, Spedycja, Logistyka) sięga 1,63 mld zł, w tym aż 1,3 mld zł to długi przewoźników. Zaległości w płatnościach dotyczą 23 345 przedsiębiorstw. Na jedną firmę przypada średnio ponad 174 tys. zł długu, a rekordzista w tym sektorze ma zaległości sięgające 7,4 mln zł.
– Branża TSL od dłuższego czasu znajduje się pod presją finansową, ale dane, którymi obecnie dysponujemy, pokazują, że sytuacja staje się coraz bardziej wymagająca. Najbardziej dotyka to przewoźników. Jednym z kluczowych czynników pogarszających kondycję sektora są stale rosnące koszty operacyjne – w tym ceny paliw. Według notowań serwisu e-petrol.pl, średnia cena detaliczna oleju napędowego w Polsce w drugim tygodniu czerwca 2025 roku wyniosła 6,49 zł za litr, co oznacza wzrost o blisko 9 procent w stosunku do analogicznego okresu ubiegłego roku (5,95 zł/l w czerwcu 2024). Co prawda przez kilka ostatnich miesięcy mieliśmy do czynienia z obniżką hurtowych cen paliw, ale to się już skończyło. Atak Izraela na Iran sprawił, że cena ropy zaczęła piąć się w górę. Dla wielu firm transportowych, w których paliwo stanowi nawet 30-40 procent kosztów, to zmiana o realnym wpływie na rentowność działalności – mówi Adam Łącki, prezes Zarządu Krajowego Rejestru Długów.
65 proc. firm optymalizuje koszty
Branża transportowa musi dziś zmierzyć się z wieloma wyzwaniami. 65 proc. firm nastawia się na ograniczenie kosztów a prawie połowa (48 proc.) nie planuje w bieżącym roku rozwijać swoje przedsiębiorstwo. Badanie przeprowadzone przez program Rzetelna Firma wskazuje, że tylko co piąta firma przewozowa zamierza rozbudować swoją flotę o pojazdy z napędem spalinowym. Gorzej sytuacja wygląda w przypadku ekologicznych rozwiązań transportowych – tylko 6 proc. firm zamierza inwestować w flotę pojazdów zeroemisyjnych lub skorzystać z ofert dofinansowania.
Zdecydowana większość przedsiębiorstw jest nastawiona jest na wzrost zysków spowodowany cięciem kosztów – plany te dotyczą 65 proc. firm z sektora TSL, a 56 proc. deklaruje taką strategię na przyszłe działania firmy. Z kolei mniej przedsiębiorców stawia na dokładniejszą weryfikację zleceniodawców czy dywersyfikację.
– Ostrożność w inwestycjach to naturalna reakcja firm na niepewność rynkową i stałe optymalizowanie kosztów. Widać, że to nie wystarcza – równie ważne staje się zabezpieczanie płynności finansowej, szczególnie przy notorycznie pojawiającym się problemie opóźnień w płatnościach za wykonane usługi transportowe. W wielu przypadkach to właśnie niewypłacalność zleceniodawców okazuje się głównym źródłem trudności operacyjnych i barier dla rozwoju. Dlatego znaczenia nabiera dokładna weryfikacja kontrahentów. Coraz więcej przedsiębiorstw zauważa, że lepiej zapobiegać problemom finansowym, niż je potem rozwiązywać. Warto przykładać wagę do sprawdzania wiarygodności zleceniodawców – to działanie, które nie tylko zwiększa bezpieczeństwo finansowe firmy, ale też buduje długofalową stabilność. Brak takiej weryfikacji może skutkować nieściągalnymi należnościami i poważnymi perturbacjami w płynności finansowej. Firmy, które stawiają na transparentność i współpracę z rzetelnymi partnerami, budują przewagę konkurencyjną opartą na zaufaniu – mówi Sandra Czerwińska, ekspertka Rzetelnej Firmy.
Rosnące koszty i regulacje – problemy polskich firm transportowych
Respondenci badania wskazali na trzy najważniejsze wyzwania dla przedsiębiorstw zajmujących się transportem ciężkim i lekkim w Polsce i poza jej granicami. Dla 71 proc. respondentów największym problemem są rosnące ceny paliw oraz opłaty za korzystanie z autostrad. Wzrost kosztów utrzymania floty, w tym składek ubezpieczeniowych, dostrzega 64 proc. badanych, a 65 proc. zwraca uwagę na malejące stawki za zlecenia.
Sandra Czerwińska, ekspertka Rzetelnej Firmy, zwraca uwagę, że 69 proc. firm dostrzega utrudnienia wynikające z nowych przepisów dotyczących opłat drogowych i autostradowych. Połowa respondentów wskazuje także na restrykcyjną politykę klimatyczną Unii Europejskiej oraz zmiany w przepisach o płacy minimalnej. Zdaniem 61 proc. przedsiębiorstw — w tym 42 proc. zdecydowanie — czas przewidziany na wdrożenie regulacji klimatycznych jest zbyt krótki, by branża mogła się do nich odpowiednio dostosować.
Rekrutacja kierowców pozostaje istotnym wyzwaniem — aż 60 proc. firm wskazuje wysokie oczekiwania finansowe kandydatów jako największy problem. Wśród innych trudności wymienianych przez respondentów znalazły się także: wymagające warunki pracy, niedobór doświadczonych kierowców oraz rosnące oczekiwania dotyczące podwyżek wynagrodzeń.
Przedsiębiorcy wskazali również, co należy zrobić, aby poprawić trudną sytuację sektora TSL. Jest to przede wszystkim zakaz przewozów na terenie UE przez firmy spoza obszaru Unii, uproszczenie przepisów dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej (42 proc.) i zmniejszenie liczby odgórnych regulacji.
Branża patrzy w przyszłość z rezerwą
Badania programu Rzetelna Firma pokazują, że prognozy przedsiębiorców na nadchodzący rok są bardzo zróżnicowane. Co drugi respondent uważa, że jego sytuacja finansowa pozostanie bez zmian, natomiast co trzecia firma spodziewa się poprawy. Wśród przedsiębiorstw liczących na wzrosty najczęściej wskazywany jest maksymalnie 10-procentowy wzrost miesięcznych zysków (44 proc. respondentów). Tyle samo badanych (44 proc.) nie przewiduje żadnej poprawy, a 33 proc. obawia się, że w kolejnym roku poniesie straty.
Co ciekawe, badanie pokazuje, że właściciele i osoby decyzyjne w branży przewozowej oceniają swoją sytuację finansową lepiej niż kondycję całej branży. Aż 44 proc. respondentów uznaje własną sytuację za dobrą lub bardzo dobrą, podczas gdy tylko 16 proc. ocenia w ten sposób ogólną kondycję sektora. Z kolei 16 proc. badanych deklaruje, że kondycja branży transportowej jest zła.
Ogólnopolskie badanie “Problemy i wyzwania firm transportowych” zostało zrealizowane na zlecenie Rzetelnej Firmy w kwietniu 2025 roku przez IMAS International. Badanie przeprowadzono metodą CAWI na reprezentatywnej grupie 300 firm transportowych z sektora MŚP (transport lądowy lekki i ciężki, krajowy i międzynarodowy; wykluczenie magazynów, spedycji i transportu pasażerskiego).